Taal · Stadssafari · Les 7: Megatoppers
Dinsdag 1 september · 10:30 – 11:15 · Taalbeschouwing
Op tafel:
Staal taal les 7 (40 min). Magazine blz. 26-27 en 33, werkboek blz. 12-13, digibordsoftware les 7. Voorbereiding: zoek evt. een foto van een eng dier en een lief dier voor de introductie.
Ik ben vandaag niet gewoon vrolijk… ik ben réuzevrolijk!
Introductie Het állerengste dier…
Dit dier vind ik het allerengste dier ter wereld. En dat dier vind ik reuzelief en superleuk.
Toon evt. foto's. Schrijf enkele samenstellingen op het bord: onderstreep het basiswoord (leuk), omcirkel het versterkende woord (super). Vraag: zien de kinderen dat het woord daardoor krachtiger wordt?
Lesdoel Nieuw doel vandaag!
Ik kan beschrijvende woorden krachtiger maken door er een woord voor te zetten.
Het doel is behaald als ik…
- het basiswoord en het versterkende woord kan aanwijzen (reuzegroot, stekeblind);
- zelf krachtige samenstellingen kan bedenken.
🎯 Hiermee maak je je beschrijving — en straks je voice-over — nóg levendiger.
Zo zit het Krachtige woorden
Je zet er een woord voor: reuzegroot, stekeblind, piepklein, beresterk.
Maar let op! Welke woorden zijn krachtiger gemaakt — en welke niet?
spinnijdig ✔ · spinnenweb ✘ · hondsbrutaal ✔ · hondenriem ✘
Als je hondsbrutaal bent, ben je heel erg brutaal. Maar je kunt niet "heel erg riem" zijn — een hondenriem is gewoon een riem voor een hond. 🐕
Lees samen Zo zit het + bekijk het filmpje. Verschil: spinnenweb en hondenriem zijn zelfstandige naamwoorden; spinnijdig en hondsbrutaal zijn versterkte bijvoeglijke naamwoorden. Daarna maken de kinderen "Probeer het"; kort nabespreken.
Samen Maak ze krachtig!
klein → piepklein scherp → vlijmscherp sterk → beresterk
koud → ijskoud ziek → doodziek zat → spuugzat
Verbindoefening uit het werkboek: vuur-rood, bere-sterk, steke-blind, vlijm-scherp, dood-ziek, spuug-zat, flinter-dun, ijs-koud. Meerdere goede antwoorden mogelijk — bespreek varianten.
Aan het werk Werkboek blz. 12-13
- Iedereen start bij opdracht 1 — de opdrachten worden steeds iets moeilijker.
- Opdracht 7: maak je eigen top 10 van stadse supersterren!
- Klaar? → Sterke Staaltjes 4 (magazine blz. 33) of plus-taalbeschouwing (werkboek blz. 27).
Verlengde instructie (instructietafel): maak samen opdracht 2 en 5. Opdracht 2: piepkleine en eironde analyseren — piep en ei maken klein en rond krachtiger; verschil inktzwam (znw) / inktzwart (versterkt bnw). Opdracht 5: 'super' voor veel woorden (supermooi), maar ook te vervangen (megamooi, beresterk). Antwoorden opdracht 5: beresterke, levensgrote, hondsberoerd. Opdracht 6 (tegenstelling): doodziek–kerngezond, spierwit–inktzwart, ijskoud–bloedheet. Sterke Staaltjes 4: hondsbrutaal–doodstil–hondsberoerd–allervervelendst; muisstil, spinnijdig, mierzoet, kiplekker, poeslief, apetrots, beresterk, snipverkouden.
Kijk terug Is het doel behaald?
Ik kan beschrijvende woorden krachtiger maken.
🤔 Waarom zeg je niet gewoon "trots", maar apetrots? Waarom niet "bang", maar doodsbang?
Bordjes omhoog, van een paar kinderen laten toelichten. Eigenaarschap: laat verwoorden wat het versterkende woord met de lezer/luisteraar doet.
Morgen: gedichten over een snoek met een stijve nek, een wevende spin en een springende sprinkhaan. 🐟🕷️🦗