Taal · Muziek · Les 2: Muziek kun je lezen
Dinsdag 22 september · 10:30 – 11:15 · Taalbeschouwing
Op tafel:
Vandaag ga ik proberen muziek te lézen… lastiger dan het klinkt! 🎼
Voorkennis Weet je dit nog?
Gisteren leerden we woorden over muziek, zoals de melodie en het akkoord.
Vandaag ontdekken we iets anders: je kunt muziek namelijk ook lezen — net als een boek, maar dan met heel andere tekens!
Kort terugblikken op les 1 (woordenschat). Vraag: heeft iemand weleens muzieknoten gezien, bijvoorbeeld bij een instrument dat hij/zij bespeelt?
Uitdrukking van de week Muziek in de oren
"Dat klinkt mij als muziek in de oren" = dat is heel fijn/goed nieuws om te horen
"Een toontje lager zingen" = wat minder groot doen, rustiger worden
Laat leerlingen zelf een voorbeeldzin bedenken met een van de uitdrukkingen.
Lesdoel Nieuw doel vandaag!
Ik weet dat er verschillende manieren zijn om een muziekstuk op te schrijven en te spelen, en ik kan een eenvoudige muzieknotatie lezen.
Het doel is behaald als ik…
- kan uitleggen dat muziek op meer dan één manier opgeschreven kan worden;
- een symbool uit een partituur kan koppelen aan een geluid.
Zo zit het Muziek noteren kan op veel manieren
Je kunt muziek opschrijven met noten op een notenbalk, maar ook met plaatjes, kleuren, letters op toetsen, tabs voor gitaar of zelfs met kunst.
Zo'n notatie moet je leren lezen — net zoals je ooit hebt leren lezen wat letters betekenen.
Laat op het digibord een paar voorbeelden zien: een gewone notenbalk, een kleurenpartituur, gitaartabs. Benoem: het is een eigen "taal" die je moet leren.
Ik doe het voor De klap-regels
Ik klap drie verschillende regels: regel A, regel B en regel C. Luister goed naar het verschil.
👏 Regel A: kort-kort-lang
👏 Regel B: lang-kort-kort
👏 Regel C: kort-lang-kort
Klap zelf drie duidelijk verschillende ritmes voor (bijv. kort-kort-lang / lang-kort-kort / kort-lang-kort). Herhaal elke regel twee keer zodat leerlingen het patroon goed horen.
Samen Welke regel hoor je?
Ik klap een van de drie regels (A, B of C). Klap met je maatje mee en zeg samen welke regel het was.
🎯 Ik vraag een paar duo's: welke regel klapte ik net?
Klap de regels in willekeurige volgorde, soms twee keer dezelfde achter elkaar. Laat leerlingen via de beurt-trekker antwoorden.
Ik doe het voor Symbolen van een partituur
In een grafische partituur staan geen gewone noten, maar symbolen. Elk symbool betekent een ander geluid:
⭐ ster = stampen
⭕ cirkel = klappen
⬠ vijfhoek = tikken
▭ rechthoek = knippen (met je vingers)
🔺 driehoek = stampen op je andere voet
✖️ kruis = stil zijn
Teken de zes symbolen op het bord/digibord en koppel er samen met de klas een geluid aan — dit mag ook een eigen invulling van de klas worden, zolang het consequent blijft.
Aan het werk Lees de partituur
- Bekijk de rij symbolen in je werkboek/printblad.
- Schrijf bij elk symbool welk geluid erbij hoort.
- Speel de rij samen met je maatje na — geluid voor geluid.
💬 Let op: het gaat om het herkennen van het patroon, niet om perfect stampen of klappen!
Loop rond, help waar de koppeling symbool-geluid nog wisselt tussen leerlingen. Laat een paar duo's hun rij voordoen.
Reflectie Wat is voor jou het handigst?
Er is geen goed of fout antwoord — het gaat om bewustwording dat mensen verschillend "lezen".
Terugblik Is het doel behaald?
Ik weet dat er verschillende manieren zijn om een muziekstuk op te schrijven en te spelen.
Wat vonden jullie de handigste manier om muziek te noteren en te lezen, en waarom?
Laat een paar leerlingen hun keuze en reden delen. Benoem dat er geen "beste" manier is — het hangt af van wat je gewend bent.
Morgen lezen we een verhaal waarin tekeningen net zo hard "praten" als woorden — met muziek erin verstopt! 📖