Taal · Muziek · Les 3: Klop klop!
Woensdag 23 september · 13:10 – 14:00 · Tekstbegrip
Op tafel:
Tekst: "Klop klop!" — een graphic novel geschreven door Willeke Brouwer voor Staal. Verhaal: juf Els komt enthousiast binnen met muziek van vroeger (Mozart, Bach), speelt op haar keyboard; de klas doet mee door te swingen/joelen/drummen, het wordt steeds harder, tot meneer Hendriks uit de klas ernaast komt vragen waar de herrie vandaan komt. Juf Els, die de muziek nu ook leuk is gaan vinden, zegt dat het "hip" is.
Klop klop… wie zou dat toch zijn? Ik ben nu al benieuwd! 🚪🎵
Introductie Een verhaal in tekeningen
We gaan vandaag een graphic novel lezen: een verhaal dat voor een deel wordt verteld door tekeningen in plaats van woorden.
Kort peilen wie er ervaring heeft met strips/graphic novels. Vertel dat het verhaal "Klop klop!" heet en zich in een klas afspeelt — net als hun eigen klas.
Lesdoel Nieuw doel vandaag!
Ik ontdek dat in een graphic novel ook tekeningen, lettervormen en kleuren het verhaal vertellen — niet alleen de woorden.
Het doel is behaald als ik…
- een voorbeeld kan aanwijzen waar een tekening iets vertelt;
- kan uitleggen wat een bepaalde lettervorm of kleur laat voelen.
Ik doe het voor Letters die iets vertellen
HOOFDPIJN
Rode, hoekige, schreeuwerige letters = het doet pijn, het is te veel en te fel — net als de herrie in het verhaal
TIK TIK TSJING
Ronde, kleurige, dansende letters = het klinkt vrolijk en muzikaal
Laat zien hoe lettervorm en kleur een gevoel oproepen, los van de betekenis van het woord zelf. Verwijs naar dezelfde technieken in het verhaal "Klop klop!".
Lezen Klop klop!
We lezen/bekijken het verhaal samen: juf Els brengt muziek van vroeger mee, de klas doet steeds enthousiaster mee, tot er iemand op de deur klopt…
Lees het verhaal voor / bekijk de tekeningen samen met de klas (magazine open). Laat de kinderen de klank van "klop klop" en de andere geluidswoorden hardop meelezen.
Bespreking Hoe klinkt "klop klop"?
Hoe klinkt "klop klop" de eerste keer in het verhaal? En de tweede en derde keer — zachter, harder, anders van toon?
De eerste keer klinkt het misschien voorzichtig/klein, en wordt het daarna harder en dwingender naarmate meneer Hendriks ongeduldiger wordt.
Laat leerlingen de drie "klop klop"-momenten in het magazine opzoeken en vergelijken op lettergrootte/vorm.
Bespreking Hoe klinken de stemmen?
Hoe klinkt de stem van juf Els? En van Lieke? En van meneer Hendriks?
Juf Els klinkt eerst enthousiast en steeds harder; Lieke doet vrolijk mee; meneer Hendriks klinkt streng/geïrriteerd — tot juf Els zegt dat het "hip" is.
Wijs op lettertype/grootte/kleur bij elk personage als aanwijzing voor de manier van praten.
Samen Het verhaal als muziekstuk
Kun je de grafische notaties in dit verhaal zien als een soort muziekstuk? Speel het uitroepteken-ritme na: klap of stamp bij elk uitroepteken dat je tegenkomt in de tekst.
Bedenk met je maatje een passend geluid bij twee tekeningen uit het verhaal.
Blader met de klas door het verhaal en laat ze klappen bij elk "!". Merk op: net als een partituur (les 2!) geeft dit een ritme aan.
Check Snap je het?
Vertelt alleen de tekst het hele verhaal in "Klop klop!"? nee — de tekeningen, lettervormen en kleuren vertellen ook een deel van het verhaal
Kun je een voorbeeld noemen van een tekening die iets vertelt wat er niet met woorden bij staat? bijvoorbeeld de gezichtsuitdrukking van meneer Hendriks, of hoe hard de kinderen op tafel drummen
Check of het verschil tussen "wat de woorden zeggen" en "wat het beeld laat zien" duidelijk is geworden.
Terugblik Is het doel behaald?
Ik ontdek dat in een graphic novel ook tekeningen, lettervormen en kleuren het verhaal vertellen.
Zou je vaker graphic novels willen lezen? Waarom wel of niet?
Kort rondje — geen goed/fout antwoord, gaat om reflectie op de leeservaring.
Morgen ga je luisteren naar muziekfragmenten en ontdekken welk gevoel ze oproepen. 🎧